Park im. Ronalda Reagana

Park im. Ronalda Reagana — najmłodszy i największy park Gdańska tuż za wydmą

Jeszcze na początku wieku był tu splot nieużytków, zdziczałego lasu i samowolnych ogródków działkowych, które tak podniosły poziom wód gruntowych, że okoliczne osiedla regularnie podtapiało. Dziś to najrozleglejszy park w mieście: dziesiątki hektarów lasu sosnowego i liściastego, łąk, trzcinowisk i dwóch stawów, poprzecinanych kanałami z drewnianymi kładkami. Od plaży dzieli go tylko ścieżka rowerowa i pas wydmy ochronnej — słychać morze, zanim się je zobaczy. Nazwę nadano uchwałą Rady Miasta Gdańska 28 października 2004 roku, ku czci Ronalda Reagana (1911–2004), prezydenta Stanów Zjednoczonych i honorowego obywatela Gdańska.

Najważniejsze atrakcje

• Dwa parkowe stawy — z systemem kanałów i drewnianych kładek, pełniące jednocześnie funkcję retencyjną; latem to najlepsze miejsce w Gdańsku na obserwację ważek.
• Pas wydmy ochronnej — naturalna bariera między parkiem a plażą, porośnięta sosną i trawami wydmowymi; przejścia na piasek są wyznaczone, by nie niszczyć roślinności.
• Pomnik Jana Pawła II i Ronalda Reagana — założenie zaprojektowane przez architekta Szczepana Bauma, upamiętniające dwie postacie kojarzone z końcem zimnej wojny.
• Galeria „Wielcy Gdańszczanie” — stała ekspozycja granitowych rzeźb w plenerze, którą mija się po drodze na plażę.
• Skatepark — betonowy obiekt w środkowej części parku, jeden z popularniejszych w Trójmieście.
• Formy z festiwalu „Rozdroża Wolności” — rzeźby przestrzenne pozostawione po kolejnych edycjach imprezy, rozproszone wzdłuż alejek.

Co znajdziesz w parku

Park ciągnie się równolegle do brzegu przez trzy dzielnice i zmienia charakter co kilkaset metrów: raz jest borem sosnowym, raz otwartą łąką, raz mokradłem z pomostem.

• Lasy iglaste i liściaste — pozostałość nadmorskiego boru, uzupełniona nasadzeniami z lat 2003–2006.
• Łąki i trzcinowiska — siedliska ptaków wodnych i błotnych, koszone tylko częściowo, by zachować bioróżnorodność.
• Ścieżki rowerowe — element nadmorskiej trasy prowadzącej wzdłuż całej Zatoki Gdańskiej.
• Alejki spacerowe i place rekreacyjne — z ławkami, polanami do leżakowania i miejscami na piknik.
• Krzewy ozdobne i nasadzenia projektowe — kontrastujące z dziką częścią leśną.
• Zakaz ruchu pojazdów silnikowych — cały teren jest wolny od samochodów, co robi ogromną różnicę przy dzieciach.

Co robić i dla kogo

• Dla biegaczy — kilkukilometrowe pętle bez jednego skrzyżowania z ruchem samochodowym; miękkie, leśne podłoże oszczędza stawy.
• Dla rowerzystów — wjazd prosto na nadmorską trasę, którą można jechać aż do Sopotu albo w drugą stronę, do Nowego Portu.
• Dla rodzin z dziećmi — kładki nad wodą, place zabaw i bezpośrednie zejście na piaszczystą plażę.
• Dla obserwatorów przyrody — stawy i trzcinowiska przyciągają ptactwo wodne oraz bogatą faunę ważek.
• Dla deskorolkowców i rolkarzy — skatepark oraz szerokie, gładkie ciągi pieszo-rowerowe.
• Dla plażowiczów szukających cienia — po godzinie w słońcu wystarczy przejść pas wydmy, by trafić w chłodny las.

Jak dojechać i informacje praktyczne

Park rozciąga się przez Przymorze Wielkie, zachodnią część Brzeźna i wschodni skrawek dzielnicy Żabianka-Wejhera-Jelitkowo-Tysiąclecia. Koleją miejską SKM najwygodniej dojechać do stacji Gdańsk Żabianka-AWFiS albo Gdańsk Przymorze-Uniwersytet, skąd do parku idzie się kilkanaście minut. Tramwajami w stronę Jelitkowa kursują linie 2, 8 i 11, autobusami — między innymi 117, 143 i 227. Wstęp jest bezpłatny i całodobowy, park nie ma bram ani ogrodzenia; ewentualne opłaty dotyczą wyłącznie sezonowych punktów gastronomicznych i wypożyczalni przy plaży. Ruch samochodowy jest w granicach parku zakazany. Na przejście z jednego końca na drugi trzeba liczyć około godziny marszu, na rowerze — kwadrans.

Kiedy przyjechać

Wiosną park budzi się wcześniej niż lasy w głębi lądu, bo morze łagodzi przymrozki; w kwietniu i maju stawy pełne są ptasich godów, a komarów jeszcze prawie nie ma. Lato to sezon szczytowy — plaża, rowery, festiwale, tłumy; ratunkiem jest wczesny poranek albo późne popołudnie, gdy słońce świeci nad wodą i wiatr od zatoki chłodzi las. Jesień jest tu bardzo bałtycka: sztormy, wysokie fale za wydmą, mgły nad stawami i puste alejki; to najlepsza pora na długi, samotny marsz brzegiem. Zima bywa surowa — wiatr od morza tnie, ale przy mrozie stawy zamarzają, a ośnieżony bór sosnowy z szumem fal w tle to widok, dla którego warto się opatulić.

Warto wiedzieć

To najmłodszy park Gdańska: powstawał w latach 2003–2006 na powierzchni około 40 hektarów, w 2009 roku obejmował już 55,5 hektara, a po powiększeniu w 2014 roku stał się największym parkiem w mieście. Teren, na którym leży, przez dekady był areną cichego konfliktu — nieformalne ogródki działkowe mieszkańcy Przymorza zaczęli zakładać wiosną 1972 roku, były likwidowane, ale odradzały się od 1980 roku; ich nawadnianie podnosiło poziom wód gruntowych i powodowało podtopienia. Uporządkowanie tego obszaru było więc równocześnie inwestycją przeciwpowodziową i decyzją urbanistyczną. Nazwa upamiętnia Ronalda Reagana, honorowego obywatela Gdańska, a uchwałę podjęto 28 października 2004 roku, kilka miesięcy po jego śmierci. Park ciągnie się od Jelitkowa aż po Brzeźno; jego wschodnią granicę ma w przyszłości wyznaczać planowany korytarz komunikacyjny. W plenerze rozstawiono granitowe rzeźby ekspozycji „Wielcy Gdańszczanie” oraz formy przestrzenne z festiwalu „Rozdroża Wolności”, a latem w części nadmorskiej odbywa się festiwal rzeźby z piasku.

Wskazówki dla odwiedzających

• Wejdź od strony Jelitkowa, a wyjdź w Brzeźnie — dzięki temu zobaczysz wszystkie trzy oblicza parku: leśne, wodne i wydmowe.
• Latem weź wodę: między stawami a plażą nie ma zbyt wielu punktów z napojami, a odległości są spore.
• Przy wietrze od morza trzymaj się ścieżek w głębi lasu — różnica w odczuwalnej temperaturze potrafi sięgnąć kilku stopni.

Pytania i odpowiedzi

Czy park jest ogrodzony i czy ma godziny otwarcia? Nie. Teren jest otwarty całą dobę i wstęp jest bezpłatny; nie ma bram ani kas.

Jak daleko stąd na plażę? Bardzo blisko — park oddziela od piasku tylko ścieżka rowerowa i pas wydmy ochronnej, a przejścia są wyznaczone w kilku miejscach.

Czy to naprawdę największy park w Gdańsku? Tak. Powstał jako ostatni, w latach 2003–2006, ale po kolejnych powiększeniach — w 2009 i 2014 roku — przewyższył powierzchnią wszystkie starsze założenia.

Kim był patron parku? Ronald Reagan (1911–2004), prezydent Stanów Zjednoczonych i honorowy obywatel Gdańska. Nazwę nadała Rada Miasta 28 października 2004 roku.

Czy można tu wjechać samochodem? Nie, ruch pojazdów silnikowych w granicach parku jest zakazany. Zostawia się je poza terenem i wchodzi pieszo lub wjeżdża rowerem.

Czy park nadaje się do biegania? To jedno z najlepszych miejsc w mieście: kilka kilometrów pętli po miękkim, leśnym podłożu, bez przecięć z ruchem samochodowym.

Co można tu zobaczyć poza zielenią? Pomnik Jana Pawła II i Ronalda Reagana zaprojektowany przez Szczepana Bauma, granitowe rzeźby ekspozycji „Wielcy Gdańszczanie”, formy z festiwalu „Rozdroża Wolności” oraz skatepark.

Czy da się stąd dojechać rowerem do Sopotu? Tak. Park leży na nadmorskiej trasie rowerowej biegnącej wzdłuż Zatoki Gdańskiej; jazda do Sopotu zajmuje kilkanaście minut.