Czy kiedykolwiek zastanawiało Cię, w jaki sposób wyspy pojawiają się na świecie? Nie są to tylko kawałki lądu znajdujące się w zbiorniku wodnym, ale są to prawdziwe cuda natury znajdujące się w różnych częściach świata. Wyspy mogą być różne. Duże, jak Grenlandia, lub malutkie, ledwo widoczne na mapie. Ich pochodzenie może być różne. Niektóre pojawiły się w wyniku aktywności wulkanicznej, a inne w wyniku ruchu płyt tektonicznych. Wariantów pochodzenia może być wiele, pisze strona gdansk-name.eu.
W XIX wieku w Gdańsku powstała wyspa, która początkowo była czymś niezwykłym dla mieszkańców miasta. Jak więc wyglądał ten ląd? W tym artykule opowiemy więcej o Wyspie Sobieszewskiej, która znajduje się na terenie Wolnego Miasta.
Pojawienie się
Do połowy XIX wieku Wisła wpływała do Zatoki Gdańskiej swoim głównym ujściem w mieście. Pewnego dnia jednak miejsce to stało się niewystarczające, by odprowadzić nadmiar wody do morza. W efekcie zimą 1840 roku w Gdańsku doszło do prawdziwej katastrofy. Utworzył się tzw. wielki zator lodowy, blokujący dopływ wody do Gdańska. W efekcie powstało nowe ramię, które nazwano Wisłą Śmiałą. Katastrofa ta utworzyła również półwysep, którego zachodnia część stanowiła terytorium współczesnej Wyspy Sobieszewskiej.
Pojawienie się tej wyspy ostatecznie rozwiązało problem powodzi na Żuławach. W tym czasie podjęto decyzję o wykopaniu nowego kanału, który stworzyłby lepsze warunki dla odpływu wody i lodu z Wisły. Kanał został oddany do użytku w 1895 roku. W ten sposób Wisła zyskała nowe główne ujście, a zachodnia część półwyspu stała się w tym samym roku wyspą, nazwaną później Sobieszewską.
Dalsze losy wyspy
W sumie Wyspa Sobieszewska składa się z 9 dawnych nadmorskich miejscowości, które obecnie są osiedlami. W 1906 roku wybudowano tu dom wypoczynkowy, który zapoczątkował turystykę nadmorską. W 1925 roku w pobliżu otwarto lotnisko dla wodnosamolotów. Kilka lat po tym przełomowym wydarzeniu na wyspie wybuchł pożar. Ogień całkowicie zniszczył jeden z najpopularniejszych i najpiękniejszych budynków w okolicy.
Po II wojnie światowej na wyspie utworzono rezerwat przyrody Ptasi Raj. Kilka lat później władze Gdańska podjęły decyzję o budowie mostu pontonowego przez Martwą Wisłę w Sobieszewie, który z planowanego mostu tymczasowego stał się mostem stałym, stanowiącym główne połączenie wyspy z Wolnym Miastem. W 1986 r. doszło niestety do kolejnego pożaru na dużą skalę. Zapalił się zabytkowy kościół parafialny w Sobieszewie. Była to zabytkowa świątynia, która znajdowała się na tym terenie od XVI wieku. Ogień doszczętnie zniszczył kościół, więc podjęto decyzję o rozbiórce pozostałości. W 1995 roku w tym miejscu wybudowano nowoczesny kościół.
O Wyspie Sobieszewskiej wiele pisał w swoich książkach Waldemar Nocny. Historyk i pedagog całe swoje życie poświęcił popularyzacji tej wyspy. W szczególności napisał wiele powieści historycznych, przewodników i prac naukowych na temat tego obszaru. Później Waldemar został założycielem i pierwszym prezesem Towarzystwa Przyjaciół Wyspy Sobieszewskiej. Była to jedna z najstarszych organizacji na tym terenie. Dzięki jego osobistemu zaangażowaniu powstało wiele inwestycji poprawiających życie mieszkańców wyspy. W 2000 roku pisarz wydał swoją pierwszą monografię o tym miejscu. Nosiła ona tytuł Wyspa Sobieszewska. W książce tej szczegółowo opisał historię wyspy, a także osad znajdujących się na tym terenie. Wspomniał również o najciekawszych zabytkach architektury, życiu religijnym mieszkańców wyspy oraz źródłach ich utrzymania.