{"id":2422,"date":"2023-06-13T13:59:14","date_gmt":"2023-06-13T11:59:14","guid":{"rendered":"https:\/\/gdansk-name.eu\/?p=2422"},"modified":"2023-06-13T13:59:22","modified_gmt":"2023-06-13T11:59:22","slug":"dzialalnosc-najstarszej-elektrowni-wodnej-struga","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/eternal-2422-dzialalnosc-najstarszej-elektrowni-wodnej-struga","title":{"rendered":"Dzia\u0142alno\u015b\u0107 najstarszej elektrowni wodnej Struga"},"content":{"rendered":"\n

Elektrownia wodna znajduj\u0105ca si\u0119 niedaleko ma\u0142ej wsi Soszyca jest uwa\u017cana za jedn\u0105 z najstarszych na \u015bwiecie. Obiekt powsta\u0142 w XVIII wieku. Na pocz\u0105tku by\u0142 to m\u0142yn, p\u00f3\u017aniej elektrownia wodna zapewnia\u0142a prac\u0119 tartaku i papierni \u2013 pisze gdansk-name.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Pocz\u0105tek<\/h2>\n\n\n\n

Budynek, kt\u00f3ry w r\u00f3\u017cnych okresach pe\u0142ni\u0142 do\u015b\u0107 znaczn\u0105 liczb\u0119 funkcji, zosta\u0142 przekszta\u0142cony w elektrowni\u0119 wodn\u0105 w latach 1889-1896. Dzi\u0119ki \u017cydowskiemu w\u0142a\u015bcicielowi przedsi\u0119biorstwa, kt\u00f3ry nied\u0142ugo potem og\u0142osi\u0142 bankructwo, nast\u0105pi\u0142 proces zmian. Po jakim\u015b czasie Niemcy postanowili ponownie uruchomi\u0107 elektrowni\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Ju\u017c od p\u00f3\u0142 wieku za obiekt odpowiada pokolenie kaszubskiej rodziny Gliszczy\u0144skich. Obiekt jest wyposa\u017cony w turbin\u0119 Peltona, wyprodukowan\u0105 w 1898 roku przez wielk\u0105 manufaktur\u0119 Schichau, najwi\u0119kszego elbl\u0105skiego fabrykanta. Urz\u0105dzenia te wci\u0105\u017c spe\u0142niaj\u0105 swoj\u0105 funkcj\u0119 od 1920 roku, wytwarzaj\u0105 energi\u0119 elektryczn\u0105 o mocy 250 kW. Obiekt ten uwa\u017cany jest za najstarszy i najcenniejszy w swoim rodzaju w Europie.<\/p>\n\n\n\n

Jest to pierwsza elektrownia wodna tego typu w Europie. Jej stworzenie by\u0142o do\u015b\u0107 trudnym zadaniem dla in\u017cynier\u00f3w, wi\u0119c trwa\u0142o do\u015b\u0107 d\u0142ugo. Podobn\u0105 instytucj\u0105 jest Elektrownia Wodna \u201eKamienna\u201d, kt\u00f3ra posiada moc 0,96 MW na rzece Drawa (dop\u0142yw Noteci), w powiecie strzelecko-drezdeneckim w wojew\u00f3dztwie lubuskim. Jej budow\u0119 rozpocz\u0119to w 1896 roku (pi\u0119\u0107 lat po uruchomieniu pierwszej na \u015bwiecie elektrowni wodnej), a uko\u0144czono w 1903 roku. Pocz\u0105tkowo do produkcji karbidu wykorzystywano energi\u0119 elektryczn\u0105, dopiero od 1909 roku obiekt dostarcza\u0142 energi\u0119 dla s\u0105siednich miast.<\/p>\n\n\n\n

Kilometr poni\u017cej \u017ar\u00f3d\u0142a rzeki S\u0142upi z jeziora \u017buk\u00f3wko zainstalowano jaz, kt\u00f3ry zablokowa\u0142 rzek\u0119 i skierowa\u0142 jej wody do sztucznego kana\u0142u o d\u0142ugo\u015bci oko\u0142o 1700 metr\u00f3w, prowadz\u0105cego do elektrowni. Na odcinku o d\u0142ugo\u015bci 4 kilometr\u00f3w spadek przekroczy\u0142 14 metr\u00f3w. Ten sztuczny kana\u0142 ma bardzo strome koryto, w pobli\u017cu kt\u00f3rego nale\u017cy zachowa\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 ostro\u017cno\u015b\u0107, poniewa\u017c p\u0142yn\u0105ca z du\u017c\u0105 pr\u0119dko\u015bci\u0105 woda by\u0142a przyczyn\u0105 wielu wypadk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

M\u0142odzi in\u017cynierowie cz\u0119sto przyje\u017cd\u017cali do Soszycy. Mogli oni zapozna\u0107 si\u0119 z dzia\u0142aniem, na przyk\u0142ad, ponad 100-letnich \u017car\u00f3wek z w\u0142\u00f3knem w\u0119glowym oraz generatora AEG, kt\u00f3ry wci\u0105\u017c sprawnie dzia\u0142a. Przed modernizacj\u0105 w 2012 roku zainstalowano turbin\u0119 Francisa firmy Schichau Elbl\u0105g z 1896 roku i pr\u0105dnica firmy AEG z 1920 roku.<\/p>\n\n\n\n

Dla turyst\u00f3w<\/h2>\n\n\n\n

Techniczn\u0105 sensacj\u0105 elektrowni sta\u0142 si\u0119 tak\u017ce jedyny zachowany na kontynencie europejskim wirnik p\u0142aszczowy, zainstalowany w latach 30. XX wieku. Obecnie zainstalowane s\u0105 nast\u0119puj\u0105ce turbiny: Francisa typu TF-900 z 2009 roku i pr\u0105dnica firmy Dolmel typu GBBH-1728SX z 2012 roku o maksymalnej mocy 525 kVA.<\/p>\n\n\n\n

Zwiedzanie elektrowni wodnej Struga mo\u017cliwe jest w okresie od czerwca do wrze\u015bnia w godzinach od 8:00 do 15:00, w grupach zorganizowanych, po wcze\u015bniejszej rezerwacji. Elektrownia w Soszycy nie ma jednak \u017cadnych walor\u00f3w architektonicznych, dlatego polecana jest g\u0142\u00f3wnie pasjonatom energetyki.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

Tury\u015bci mog\u0105 odpoczywa\u0107 w tym miejscu. Ponadto mo\u017cna korzysta\u0107 z kajak\u00f3w na rzece. W jednym z takich sp\u0142yw\u00f3w uczestniczy\u0142 nawet kardyna\u0142 Karol Wojty\u0142a, p\u00f3\u017aniejszy papie\u017c Jan Pawe\u0142 II. Przypomina o tym odpowiednia tablica pami\u0105tkowa na g\u0142azie.<\/p>\n\n\n\n

Naturalny szlak jest idealny dla mi\u0142o\u015bnik\u00f3w spacer\u00f3w. Mo\u017cna tu r\u00f3wnie\u017c zwiedzi\u0107 wodny zamek i pozosta\u0142o\u015bci wczesno\u015bredniowiecznej osady. W sali muzealnej mo\u017cna podziwia\u0107 plany techniczne lub u\u017cywane urz\u0105dzenia. Teren w pobli\u017cu elektrowni wodnej oraz sam obiekt mo\u017cna zwiedza\u0107 z przewodnikiem, organizowane s\u0105 r\u00f3wnie\u017c lekcje muzealne, kt\u00f3re pozwalaj\u0105 turystom zdoby\u0107 du\u017co informacji o historii i rozwoju instytucji.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Elektrownia wodna znajduj\u0105ca si\u0119 niedaleko ma\u0142ej wsi Soszyca jest uwa\u017cana za jedn\u0105 z najstarszych na \u015bwiecie. Obiekt powsta\u0142 w XVIII wieku. Na pocz\u0105tku by\u0142 to m\u0142yn, p\u00f3\u017aniej elektrownia wodna zapewnia\u0142a prac\u0119 tartaku i papierni \u2013 pisze gdansk-name.eu. Pocz\u0105tek Budynek, kt\u00f3ry w r\u00f3\u017cnych okresach pe\u0142ni\u0142 do\u015b\u0107 znaczn\u0105 liczb\u0119 funkcji, zosta\u0142 przekszta\u0142cony w elektrowni\u0119 wodn\u0105 w latach […]<\/p>\n","protected":false},"author":314,"featured_media":2129,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[333],"tags":[770,774,772,771,775,773,725,716,729,727],"motype":[326],"moformat":[18],"moimportance":[30,33],"class_list":{"0":"post-2422","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","11":"tag-elektrownia-wodna","13":"tag-historia-elektrowni","14":"tag-placowki-w-gdansku","15":"tag-troska-o-srodowisko","16":"tag-wplyw-produkcji-na-ekologie","17":"tag-zaklady-i-fabryki","18":"motype-eternal","19":"moformat-vlasna","20":"moimportance-golovna-novyna","21":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2422","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/314"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2422"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2422\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2426,"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2422\/revisions\/2426"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2129"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2422"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2422"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2422"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=2422"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=2422"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-name.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=2422"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}